Picture: Steve Helber
 
Thị trường nhà đất ở Úc đang trở nên phức tạp. Các chủ nhà tương lai đang tuyệt vọng khi cố gắng tìm kiếm một chỗ đứng trong cuộc cạnh tranh trên thị trường nhà đất, bất kể họ đã phải tạm gác lại kế hoạch sinh con để tham gia hàng chục cuộc đấu giá và đến xem nhiều căn nhà vào mỗi dịp cuối tuần.
 
Hy vọng của họ chỉ là mua được nhà để cư ngụ lâu dài. Thế nhưng, tại mỗi vùng ngoại ô ở Úc đều có những người nước ngoài – chủ yếu là người Trung Quốc – mua nhà rồi bỏ trống mà không hề có ý định cư ngụ tại những căn nhà đó.
 
Điều được xem là giấc mơ lớn của người Úc giờ đây chỉ là một lựa chọn để đầu tư của người nước ngoài. Nguy cơ khủng hoảng nhà ở dần hiện hữu xung quanh hy vọng làm chủ một căn nhà của người Úc hoàn toàn trái ngược với xu hướng đổ dồn tiền để mua nhà ở Úc của các nhà đầu tư người Trung Quốc.
 
Thoạt đầu, có vẻ như các nhà đầu tư người nước ngoài đang thúc đẩy giá nhà đất ở Úc gia tăng bằng cách lấy đi cơ hội mua nhà của người mua nhà lần đầu, song các chuyên gia không tin rằng hai nhận định này có liên quan với nhau.
 
Những số liệu đáng lo ngại được công bố hồi tuần trước cho thấy, cứ mười căn nhà được chào bán ở bang NSW thì có một căn thuộc về nhà đầu tư người nước ngoài – chiếm 11% trong tổng số nhà được bán thành công – trong đó có một vài căn bị bỏ trống.
 
 
Photo: news.com.au
 
Theo Báo cáo Tài chính Úc, nếu loại trừ những căn nhà được người Úc mua chung với công dân ngoại quốc và những căn nhà được bán cho công dân có hai quốc tịch, tỷ lệ nhà ở tại Úc được bán cho người nước ngoài chỉ còn 8%, bao gồm những người nước ngoài thường trú tại Úc.
 
Trong khi nhiều người nước ngoài gọi Úc – và những căn nhà mà họ mua tại quốc gia này – là nhà, một số ít người nước ngoài giàu có đã mua nhà và bỏ trống để chủ nhà hoặc con của họ có thể trú ngụ tạm thời khi họ đến thăm, hoặc đơn giản chỉ để có một khoản đầu tư “ở nước ngoài”, và chờ đến khi cảm thấy có lời thì sẽ bán lại.
 
Đối với nhóm nhà đầu tư đặc biệt này, thu nhập từ tiền cho thuê nhà không là vấn đề với họ. Có vẻ như tình trạng này là bất công vì một số căn nhà bị bỏ trống và bị loại trừ khỏi thị trường nhà đất, trong khi các gia đình trẻ và nhiều người mua nhà trong nước đang muốn mua nhà để ở.
 
 
Photo: news.com.au
 
Tuy nhiên, theo người đứng đầu bộ phận quy hoạch đô thị, nông thôn và nghiên cứu chính sách thuộc Đại học University of Sydney, Giáo sư Peter Phibbs, hai nhóm người mua nhà này không phải lúc nào cũng đối lập lợi ích với nhau.
 
“Các nhà đầu tư người Trung Quốc khá là phức tạp, và nhu cầu mua nhà của họ không giống như những gì mà người mua nhà lần đầu có thu nhập trung bình tìm kiếm. Thông thường, người Trung Quốc muốn cư ngụ tại khu vực có nhiều người cùng quốc tịch với họ, với cùng văn hóa và ẩm thực. Không có khả năng họ sẽ cư ngụ rộng rãi trên toàn thành phố Sydney. Đa số họ muốn mua căn hộ trong những chung cư ở gần Chatswood, khu vực có nhiều người Trung Quốc đang sinh sống”, ông Phibbs cho biết.
 
“Chắc chắn rằng nếu bạn có nhiều tiền ở Trung Quốc và bạn lo ngại về thể chế chính trị trong nước thì việc đầu tư vào bất động sản ở Úc sẽ là một chiến lược tuyệt vời. Đó có thể là một phần nguyên nhân khiến việc tăng mức thuế stamp duty ở Victoria (đối với nhà đầu tư người nước ngoài) không tạo ra sự khác biệt lớn, đặc biệt là khi có những người nước ngoài mua nhà ở Úc chỉ đơn giản là vì họ muốn có một khoản đầu tư ở nước ngoài và họ không hề giống như những nhà đầu tư khác”, ông Phibbs nói.
 
Theo ông Phibbs, người nước ngoài thường chỉ đánh giá bất động sản mà họ đầu tư giống như cách làm của ngân hàng thay vì xem đó là nơi để ở.
 
Thật dễ để đổ lỗi cho việc người nước ngoài đã cản trở nhiều người mua nhà trong nước, nhưng xét theo khía cạnh khác, nếu không có người nước ngoài thì thị trường nhà đất ở Úc sẽ bị thu hẹp đáng kể. “Bằng cách đầu tư và thúc đẩy nguồn cung căn hộ ở Úc, người nước ngoài đang giúp đỡ các nhà đầu tư trong nước”, ông Phibbs nhận xét.
 
Ủy ban Xét duyệt Đầu tư Nước ngoài (FIRB) cho hay, chính sách của chính phủ nhằm thu hút đầu tư nước ngoài vào phân khúc nhà ở mới “vì điều này tạo thêm việc làm trong ngành công nghiệp xây dựng và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế”.
 
Tuy nhiên, để hạn chế số lượng người nước ngoài đổ xô vào thị trường nhà đất ở Úc, chính quyền các tiểu bang đã thực hiện một số biện pháp. Năm ngoái, chính quyền bang NSW đã triển khai việc đánh thuế stamp duty 4% đối với các nhà đầu tư người nước ngoài.
 
Người đứng đầu phe đối lập của tiểu bang này hôm 14/3 cũng tuyên bố rằng, nếu đảng Lao động đắc cử thì đảng này sẽ nâng thuế stamp duty lên thành 7% và tăng gấp đôi thuế đất đối với người nước ngoài.
 
Những người đứng đầu ngành công nghiệp bất động sản ở NSW đã kịch liệt chỉ trích đề xuất này và nói rằng nó sẽ làm giảm nguồn cung bất động sản. Trong khi đó, chính quyền bang Victoria đã tăng mức thuế stamp duty đối với người nước ngoài lên thành 7%, song chính sách này ít đem lại hiệu quả.
 
Hong Dao - Viet Times Australia (Published by Adpro Media P/L)