Kể từ khi khối hiệp ước Warsaw tan rã, NATO đã tăng số thành viên từ 12 lên 28, thu hút đa số đồng minh cũ của Moscow thời Chiến tranh Lạnh. Tuy chính quyền của Tổng thống Mỹ Obama đã từ bỏ kế hoạch xây dựng lá chắn tên lửa ở châu Âu do người tiền nhiệm đề xuất, nhưng mới đây Mỹ công bố sẽ đưa tên lửa đánh chặn tới Romania; đồng thời sắp nâng cấp lá chắn ở Ba Lan. Học thuyết quân sự mới mà Tổng thống Nga Dmitry Medvedev mới đây ký thông qua cho rằng việc NATO mở rộng về phía đông cũng như kế hoạch xây dựng lá chắn tên lửa ở châu Âu đe dọa đến an ninh của Nga. Văn bản này cũng khẳng định Nga có quyền sử dụng vũ khí hạt nhân khi cần thiết.
Nga công bố học thuyết quân sự mới trong bối cảnh các nhà thương thuyết của nước này và Mỹ đang bàn thảo để đi đến thỏa thuận cuối cùng về một hiệp ước cắt giảm vũ khí hạt nhân chiến lược, thay thế cho hiệp ước cũ đã hết hạn.
