Hợp đồng cung cấp S-300 cho Syria đã được hoãn lại cho đến ít nhất là tháng 6 năm 2014 trong bối cảnh Moscow miễn cưỡng cung cấp chúng cho Damascus do liên quan tới tình hình bất ổn tại quốc gia này.
Hệ thống phòng thủ tên lửa S-300
Thông tin trên được tiết lộ trong báo cáo thường niên của MMZ Avangard, một công ty con của Almaz-Antey - nhà sản xuất của S-300, đơn vị có trách nhiệm cung cấp tên lửa cho hệ thống này.
Báo cáo công bố trên trang web của công ty đã đề cập đến thông báo từ Almaz-Antey về việc hoãn thực hiện hợp đồng với khách hàng nước ngoài 760. Mã này tương ứng với Syria, nhật báo kinh doanh Vedomosti của Nga tiết lộ.
Báo cáo đề ngày 3/8 nói rằng Avangard nên hoãn giao đợt tên lửa 48N6E2 thứ 2 theo hợp đồng cho đến tháng sáu năm 2014. Báo cáo cũng nói rằng công ty nhận đã được tiền thanh toán hợp đồng đợt đầu cho lô hàng tên lửa trị giá 7,3 triệu USD.
Nga và Syria đã ký một hợp đồng trị giá 1 tỷ USD cho bốn hệ thống phòng thủ tên lửa S-300 vào năm 2011 trước khi những căng thẳng tại quốc gia Trung Đông leo thang thành một cuộc chiến đẫm máu.
Hợp đồng được chú ý vào năm ngoái khi phương Tây kêu gọi Nga ngừng cung cấp vũ khí cho chính phủ của Bashar al-Assad. Một số phương tiện truyền thông phương Tây bóng gió nói rằng các hệ thống sắp được cung cấp sẽ giúp Damascus gia tăng sức mạnh đáng kể trong cuộc chiến chống lại lực lượng nổi dậy.
Moscow khẳng định rằng hợp đồng bán S-300 cho Syria không vi phạm luật pháp quốc tế, mặc dù hồi tháng 6, Tổng thống Vladimir Putin thông báo rằng hợp đồng S-300 vẫn chưa được hoàn thành. Ông nhắc lại lập trường của Nga rằng hệ thống này là không sử dụng chống lại các phiến quân, nhưng cũng bày tỏ lo ngại về các tác động tới cán cân quân sự trong khu vực mà nó có thể gây ra.
Việc hoãn chuyển giao các lô hàng có nhiều khả năng sẽ mang lại lợi ích cho cả Nga và Syria trong tình hình hiện nay bởi vì nó "chắc chắn sẽ gây tác động chính trị rất mạnh mẽ", chuyên gia quân sự Ruslan Pukhov nói với RT.
"Tình hình cũng tương tự như với Mig-29", ông giải thích. "Cách đây vài tháng, nhà sản xuất MiG Sergey Korotkov nói rằng dự kiến sẽ cung cấp 4 trong số 12 máy bay MiG ký hợp đồng bán cho Syria trong năm 2007, 6 chiếc khác cũng đã sẵn sàng. Nhưng tôi gần như chắc chắn rằng việc này cũng sẽ được hoãn lại. ""Sự hỗ trợ chính trị mà Syria đang nhận được từ Nga, Trung Quốc và Iran quan trọng hơn nhiều và có ích đối với Assad hơn 10 chiếc máy bay với hàng chục tên lửa," Pukhov nói.
Hợp tác quân sự giữa Nga với Syria đã là mục tiêu của một loạt chỉ trích chủ chính quyền Mỹ kể từ năm 2012, khi đó Mỹ Ngoại trưởng Hillary Clinton cáo buộc Moscow cung cấp trực thăng chiến đấu tiên tiến cho chính phủ Assad là hành động làm "leo thang cuộc xung đột đáng kể ".
Quyết định hoãn chuyển giao tên lửa cho Syria, nếu được xác nhận, sẽ là một tin vui đối với Mỹ và tin buồn đối với Syria. S-300 là một hệ thống phòng thủ tên lửa có khả năng đánh chặn máy bay và tên lửa đạn đạo. Nó phần lớn không hữu ích khi sử dụng để chống lại quân nổi dậy vì phiến quân không có lực lượng không quân, nhưng nó sẽ rất hữu ích trong trường hợp các nước phương Tây hỗ trợ phe đối lập Syria thiết lập một vùng cấm bay trên toàn quốc như đã đã làm trong cuộc nội chiến tại Libya vào năm 2011.
Trước đó một ngày, hôm 8/8, Tổng thống Assad cho biết trong một cuộc phỏng vấn phát sóng trên đài truyền hình nhà nước rằng Moscow đã hoàn thành một số hợp đồng vũ khí với Damascus trong thời gian gần đây, nhưng không tiết lộ nó có bao gồm hệ thống phòng không S-300 hay không. Trong môt cuộc cuộc phỏng vấn phát hành trước đó trong cùng ngày, ông Assad cho biết Syria đã nhận được các tên lửa.
Ngoài ra, nguồn tin của tờ Vedomosti cho biết, mặc dù Moscow được công khai nói rằng hợp đồng sẽ được hoàn thành, lô hàng sẽ được giao, nhưng không có gì đảm bảo rằng điều này sẽ thực sự xảy ra.
Trong một báo cáo khác, hãng tin Interfax hôm 9/8 dẫn nguồn tin riêng cho biết, Moscow không có khả năng cung cấp hệ thống phòng không S-300 cho Syria trước mùa thu. Nhưng nó có thể được tăng tốc triển khai nếu xảy ra một cuộc không kích vào Syria hoặc một vùng cấm bay thiết lập tại quốc gia Trung Đông.
Sau chuyến thăm Moscow hồi tháng 7, Phó Thủ tướng Syria Qadri Jamil cho biết hợp đồng mua sắm S-300 với Nga vẫn đang được thực thi.
