Indonesia ngày 18/9 tiếp nhận tàu sân bay Giuseppe Garibaldi từ Italy, dự kiến biên chế trong tuần này và đổi tên thành KRI Sriwijaya. Chiến hạm sẽ hoạt động trong vòng 15-20 năm, tập trung vào hoạt động phi quân sự, trong đó có cứu trợ thiên tai.

Thỏa thuận viện trợ giữa hai nước giúp Indonesia không mất tiền mua tàu Giuseppe Garibaldi. Tuy nhiên, Jakarta có thể phải bỏ thêm hàng trăm triệu USD để biến nó thành phương tiện hữu dụng.

Tàu sân bay Giuseppe Garibaldi đậu tại cảng Tanjung Priok, Jakarta, Indonesia ngày 18/9. Ảnh: AFP

Theo Bloomberg, kế hoạch tài chính của chính phủ Indonesia cho phép vay nước ngoài đến 450 triệu USD để phục vụ chương trình tàu sân bay và mua sắm trang thiết bị đi kèm. Hãng thông tấn Indonesia Antara ước tính quá trình cải tạo và hiện đại hóa con tàu sẽ tiêu tốn đến khoảng 900 triệu USD.

Đô đốc Muhammad Ali, tư lệnh hải quân Indonesia, cho biết nỗ lực này dự kiến tập trung vào điều chỉnh cho tàu Giuseppe Garibaldi phù hợp với nhu cầu tác chiến và điều kiện khí hậu nhiệt đới, song không nêu chi phí cụ thể.

Ông Ali nói nhân đạo và ứng phó thảm họa là nhiệm vụ ưu tiên của tàu sân bay, song nó cũng có khả năng tham gia hoạt động tác chiến. Trong trường hợp đó, KRI Sriwijaya sẽ cần các chiến hạm với khả năng phòng không, săn ngầm, tác chiến điện tử và tàu ngầm hộ tống.

Đối với Italy, chuyển giao tàu Giuseppe Garibaldi là biện pháp cắt giảm chi phí. Duy trì con tàu đã loại biên tốn khoảng 5,7 triệu USD mỗi năm, trong khi chi phí tháo dỡ ước tính lên đến hơn 20 triệu USD. 

Thương vụ diễn ra trong lúc Indonesia phải cân đối lại tài chính và nguy cơ trở thành gánh nặng đối với nước này. Yusuf Rendy Manilet, quản lý nghiên cứu chiến lược tại tổ chức tư vấn CORE Indonesia, nhận định tiếp nhận miễn phí tàu Giuseppe Garibaldi "không đồng nghĩa với dự án không gây ra tác động về ngân sách".

"Vấn đề cốt lõi không đơn thuần là Indonesia có nên tiếp nhận tàu Giuseppe Garibaldi hay không, mà là liệu họ có đủ khả năng duy trì trạng thái sẵn sàng chiến đấu của chiến hạm không", chuyên gia này giải thích.

Indonesia từng công bố nhiều thương vụ mua sắm quốc phòng quy mô lớn, nhằm cải thiện năng lực tác chiến và hiện đại hóa lực lượng. Gần đây nhất là các thỏa thuận mua tiêm kích Rafale, tàu ngầm Scorpene của Pháp và hộ vệ hạm lớp Thaon di Revel do Italy chế tạo.

Trong khi đó, kế hoạch mua tiêm kích Mirage đã qua sử dụng bị hủy vì hạn chế ngân sách, còn đề xuất mua 24 tiêm kích F-15EX tối tân của Mỹ đang đình trệ.

Tàu sân bay Giuseppe Garibaldi đậu tại cảng Tanjung Priok, Jakarta, Indonesia ngày 18/9. Ảnh: AFP

Giuseppe Garibaldi có lượng giãn nước 13.850 tấn và thủy thủ đoàn 830 người, được hạ thủy tháng 6/1983 và biên chế tháng 9/1985, là tàu hải quân đầu tiên được Italy chế tạo để vận hành chiến đấu cơ cánh bằng.

Chiến hạm đạt tốc độ tối đa 56 km/h và tầm hoạt động 13.000 km. Ngoài khả năng mang tối đa 18 máy bay, Giuseppe Garibaldi được trang bị hai bệ tên lửa phòng không Sea Sparrow/Selenia Aspide với 16 tên lửa sẵn sàng chiến đấu, 3 bệ pháo hai nòng DARDO cỡ 40 mm và hai cụm ống phóng ngư lôi 324 mm.

Nó đóng vai trò soái hạm của hải quân Italy trong nhiều năm, trước khi tàu sân bay Cavour mới và lớn hơn tiếp nhận vai trò này vào năm 2009. Hải quân Italy loại biên Giuseppe Garibaldi vào tháng 10/2024.