Căn phòng nơi có bồn tắm nghi thức được phát hiện. (Nguồn: IAA)

Thông cáo của IAA cho hay bồn tắm trên còn gọi làmiqwe, có từ thời kỳ Đền thờ Thứ hai (538 trước Công nguyên - 70 sau Công nguyên).

“Những bức tường của phòng tắm đều được phủ lớp vữa thạch cao cổ đại và được trang trí bằng nhiều bức bích họa và ký tự tạo nên từ hỗn hợp bùn, bồ hóng và các nét chạm khắc. Những ký tự là ngôn ngữ Aramaic, được viết theo lối viết thảo của tiếng Do Thái, vốn rất phổ biến vào thời kỳ Đền thờ Thứ hai. Trong số các ký hiệu có một con thuyền, những cây cọ và nhiều loài cây khác, và có thể có cả menorah (bàn thắp nến dùng trong nghi lễ của người Do Thái).”

Hai giám đốc phụ trách khai quật, Royee Greenwald và Alexander Wiegmann cho biết đây là một phát hiện hết sức quan trọng. Việc căn phòng được bảo quản gần như nguyên vẹn cũng rất hiếm gặp và đáng tò mò.

Các nhà khảo cổ cho biết những dòng chữ khắc vẫn còn là một bí ẩn, nhưng một số ký tự có thể được dùng để chỉ những cái tên. Những bức tranh trên tường thì hết sức nhạy cảm với sự thay đổi của môi trường, do đó các chuyên gia đã phải nhanh chúng gỡ chúng ra và lập tức chuyển chúng đến các phòng thí nghiệm lưu trữ để bảo quản.

Nhiệm vụ đặt ra cho các nhà khảo cổ hiện thời là tìm hiểu mối quan hệ giữa các ký hiệu và thông điệp được khắc, cũng như lý do chúng được khắc lên tường của buồng tắm.

Thông điệp bí ẩn trong phòng tắm cổ đại ở Jerusalem. (Nguồn: IAA)

IAA đặt câu hỏi: “Ai là người đã vẽ chúng lên tường? Có một người hay nhiều người đã làm công việc đó? Đây chỉ là những hình vẽ nghịch ngợm, hay thật sự chúng ta đang có trong tay một thông điệp mang tính tôn giáo và tinh thần cực cao, thậm chí có thể là một lời kêu cứu của ai đó trong tình huống khó khăn?”

Ông Moshe Tur-Paz, trưởng ban quản lý giáo dục thuộc hội đồng thành phố Jerusalem cho biết thêm: "Khu vực khảo cổ mới được khai quật có giá trị rất lớn với người Do Thái, và có thể mở ra một phần hiểu biết về cuộc sống của tổ tiên chúng ta tại Jerusalem. Chúng tôi sẽ tiếp tục phối hợp với IAA để cùng khám phá thông điệp mới được tìm thấy."

Các nhà khảo cổ vẫn chưa khám phá được ý nghĩa của thông điệp cũng như ai là người đã khắc chúng. (Nguồn: IAA)

Những bản khắc trên tường rất dễ bị hỏng, do đó chúng đã nhanh chóng được đưa khỏi hang đến các phòng thí nghiệm để bảo quản. (Nguồn: IAA)