Ở khắp các thành phố và thị trấn của Úc, vườn treo đang ngày càng trở nên phổ biến. Mới đây một công trình của Sydney đang tính trở thành vườn treo cao nhất thế giới khi các nhà thầu quyết định đầu tư trồng cây trên tường.

Tòa nhà cao tầng Jones tới thăm là một trong hai công trình đã được hoàn thành trong dự án Central Park Sydney. Cả hai đều có tường phủ một màu xanh tươi của cây lá. (ảnh: Ann Jones) (Credit: ABC)

“Lúc đấy là bình minh, và thành phố như bị bao trùm bởi những đám mây thấp. Một chiếc thang máy đưa tôi lên cao, và sau khi trèo cầu thang một đoạn, trước mắt tôi là một cái cửa rất bình thường. Nhưng cánh cửa này lại mở ra một thế giới hoàn toàn khác," Ann Jones kể lại.

“Tôi khi đó đang ở tầng thượng của một tòa nhà 32 tầng với một nhóm người làm vườn: đúng hơn là những người làm vườn vô cùng đam mê, nhiệt huyết.

Họ làm việc ở độ cao rất lớn và chỉ với chiếc thang cẩu. Họ phải đi vào chiếc thang bé xíu đó, buộc dây và nhảy xuống. Sau đó, họ sẽ bắt đầu công việc làm vườn với các tường nhà.”

Tòa nhà cao tầng Jones tới thăm là một trong hai công trình đã được hoàn thành trong dự án Central Park Sydney. Cả hai đều có tường phủ một màu xanh tươi của cây lá.

“Quy mô của One Central Park hoàn toàn khác những trung tâm nhà ở khác trên thế giới’, chủ tịch Jock Gammon của Junglefly cho biết. Công ty Junglefly là đơn vị chịu trách nhiệm xây dựng vườn treo cho khu One Central Park.

“Đây là bức tường có cây phủ cao nhất thế giới. Khi mới thiết kế, nó còn là bức tường xanh lớn nhất với diện tích 1200 m2, nhưng kỉ lục này đã bị phá bởi một dự án của Singapore với diện tích vườn treo đạt 5000m2”, chủ tịch Gammon cho biết.

Những bức vườn treo của 2 tòa nhà này được thiết kể bởi Patrick Blanc, một nhà thiết kế đã để lại nhiều dấu ấn nghệ thuật và kĩ năng chuyên môn trong nhiều bức vườn treo nổi tiếng trên thế giới.

Hệ thống vườn treo của Blance có 3 lớp: một lớp làm từ nhựa PVC, và 2 lớp kia làm từ loại nỉ đặc biệt với những chiếc túi nhỏ phía lớp ngoài cùng.  Hạt giống sẽ được gieo trong chậu, và chậu này sẽ được đính vào các túi nỉ nhỏ và đóng ghim lại.

Theo Jones, chỉ có những loại cây chịu được gió mạnh, và đạt điều kiện về yêu cầu ánh nắng và nước uống mới có thể được trồng tại đây. Sauk hi đạt yêu cầu này thì màu sắc và hình dạng của cây mới được cân nhắc.

Hệ thống tưới nước 7 kilomet cây và tường của khu One Central Park được điều khiển bởi 4 máy bơm đặt dưới tầng ngầm.  Ngoài ra, ở mỗi vườn treo cứ 4 mét lại có 1 hệ thống tưới nhỏ giọt.

“Loại tường này hút nước, do vậy nước ẩm đọng lại sẽ di chuyển qua tường dễ dàng. Các chất dinh dưỡng trong nước cũng sẽ dễ di chuyển qua lớp nỉ. Trồng cây trên tường cũng giống các loại làm vườn khác, ngoại trừ việc ở đây bạn phải treo mình trên tầng thứ 33 của một tòa nhà,” Andrew Wands, tổ trưởng đội làm vườn, chia sẻ.

Tuy nhiên, vườn treo cũng có nhiều hạn chế về vấn đề kĩ thuật.  Hồi dự án mới bắt đầu, một ống bơm đã bị ngắt nhầm khiến rất nhiều nhậu cây bị chết.

“Chắc chắn sẽ có vấn đề này nọ, vì chưa ai sử dụng hệ thống vườn treo này với tầm cỡ lớn như hiện tại,” Wands nhận xét.

“Chúng ta cần cẩn thận chú ý đảm bảo rằng cây đã được tưới.  Nhưng trong tương lai tôi không nghĩ sẽ có thêm vấn đề gì vì chúng tôi đã lo được mọi thứ.”

Hệ thống vườn treo đã được gắn còi báo động, để khi cây thiếu nước còi sẽ kêu báo những người làm vườn.

Những vườn treo của Sydney

Theo thành viên của Hội Đồng Thành Phố Sydney Lucy Sharman, một trong những lợi thế của vườn treo là sự đa dạng của nó.

“Bạn có thể trồng cây leo như chanh leo chẳng hạn. Hoặc bạn có thể trồng cây trên một loại chiếu nỉ được gắn vào tường.”

"Cách phổ biến nhất cõ lẽ là trồng cây vào một chậu đất có thể treo/gắn vào tường,” Sharman phát biểu.

‘Việc bạn có một chậu cây đắt tiền được chăm chút cẩn thận hay đơn giản chỉ là vô tình trồng thứ gì đó khi ném hạt cây leo xuống đất không quan trọng. Nếu 'thứ' bạn trồng có chất diệp lục, điều đó có nghĩa nhà bạn có vườn treo,’ Sharman kết luận.

Theo nghiên cứu của Sharman, vườn treo có nhiều lợi ích như lọc sách không khí, cách ly các tòa nhà, góp phần đa dạng hóa sinh học, và chống lại ảnh hưởng của sự gia tăng nhiệt độ ở khu vực đô thị.

Nghiên cứu của Sharman cũng chỉ ra rằng trồng cây là thú vui của nhiều người. Trồng cây không chỉ để ăn mà có thể dùng để hỗ trợ tâm lý.

Theo Jock Gammon, mỗi người đều có biophilia, tức là bản năng yêu thích cây cối. Nhiều doanh nghiệp đã bắt đầu sử dụng vườn treo để giảm việc nhân viên vắng mặt và nâng cao hiệu quả làm việc ở các công sở.

"Một khách hàng chúng tôi là một tổng đài với số người nghỉ việc cao. Nếu phải thuê và dạy lại các nhân viên mới thì rất tốn kém nên công ty muốn đầu tư xây dựng các vườn treo và các chỗ ngồi giải trí để thu hút và giữ nhân viên," Gammon đánh giá.

Nhiều người ủng hộ vườn treo cũng vì tin rằng cây cối mang lại niềm vui cho con người và cả các loài động vật khác.

Các vườn treo cũng đã tạo ra các vi khí hậu với sự xuất hiện của rêu và cỏ dại.

Những khu vườn treo này cũng hấp dẫn cả ong, côn trùng, và thằn lằn. Ởnhiều vườn treo nước ngoài người ta còn thấy cả chim làm tổ.

"Các vườn treo là một phần của dự án xây dựng một thế giới xanh tươi hơn," Gammon kết luận.