Xung đột bạo lực đang ngày càng leo thang ở Syria gây chết chóc cho dân thường và buộc nhiều người lánh sang nước ngoài tị nạn. Người dân ở các thành phố lớn đang từng ngày đối mặt với một thực tế đáng sợ khác là làn sóng tội phạm lợi dụng tình hình bất ổn để gây án.
Cảnh tranh giành bột mì ở Homs.
Từ Dara'a, gần biên giới với Jordan, cho đến Homs và cả trung tâm thương mại của thủ đô Damascus của Syria, cuộc chiến giữa quân chính phủ và phe nổi dậy khiến nhiều cơ quan dân sự tan hoang. Thậm chí tại những vùng ngoại ô hiếm khi xảy ra những cuộc đụng độ, người dân cũng đối mặt với nạn cướp bóc lan tràn do sự suy yếu của chính quyền địa phương cũng như các đồn cảnh sát không còn hoạt động hiệu quả như trước do các sĩ quan đã rời bỏ nhiệm sở.
Những vụ bắt cóc tống tiền vốn hiếm khi xảy ra trước đây, nhưng bây giờ đã là "chuyện thường ngày". Một doanh nhân thành đạt tự xưng là Hur, 40 tuổi, cho biết ông từng bị một nhóm người bịt mặt bắt cóc và đòi gia đình nộp số tiền chuộc khoảng 200.000 USD. Sau nhiều lần thương lượng, bọn chúng đồng ý giảm tiền chuộc xuống còn 30.000 USD. Khi bị giam giữ, bọn tội phạm lột sạch điện thoại di động, đồng hồ đắt tiền và chiếc nhẫn vàng của Hur.
Người dân ở Aleppo cũng như tại những nơi khác cho biết hiện nay họ phải chôn giấu cẩn thận vàng bạc nữ trang và những món đồ có giá trị khác để tránh sự dòm ngó của bọn bất lương lợi dụng xung đột để kiếm chác. Nhiều người không dám mang tiền bạc trong túi mỗi khi có việc cần phải ra ngoài và các chủ doanh nghiệp luôn cẩn thận tự bảo vệ tài sản cá nhân đề phòng bọn đầu trộm đuôi cướp vũ trang trà trộn trong hàng ngũ phe nổi dậy.
Yasmin, 50 tuổi, sống ở Aleppo, cho biết không ai dám ra khỏi nhà trong tình trạng hỗn loạn hiện nay vì sẽ không biết được ai sẽ chặn đường mình để bắt cóc tống tiền giữa các đường phố cực kỳ hỗn loạn. Sự trượt dài của Aleppo đến tình trạng vô chính phủ bắt đầu cách đây vài tháng. Các ông chủ nhà máy ở Aleppo, thành phố công nghiệp của Syria, cho biết những con đường trong thành phố luôn có mặt các băng nhóm tội phạm vũ trang chặn đường bất cứ phương tiện giao thông nào không may chạy ngang qua mặt chúng để cướp bóc. Mới đây, một ông chủ xuất khẩu ôtô của Syria tiết lộ những chiếc ôtô xuất xưởng phải được vận chuyển đến Iraq bằng thuyền qua đường Liban để bảo đảm an ninh.
Trong tình hình xung đột bạo lực kéo dài ở Syria, bọn tội phạm có thời gian để tích lũy "kinh nghiệm" và ngày càng trơ tráo, vô liêm sỉ hơn. Trong quá khứ, tội phạm hiếm khi xảy ra ở Syria do tất cả 17 cơ quan an ninh và tình báo nước này luôn sử dụng bàn tay sắt để trấn áp. Nhưng hiện nay, người dân thủ đô Damascus ta thán bọn tội phạm hoạt động với quy mô chưa từng có. Một phụ nữ sống ở Tijara, vùng ngoại ô Damascus, cho biết một nhóm cướp có vũ trang hết sức táo tợn đã đột nhập nhà chị đòi giao nộp tiền mặt và nữ trang nếu không sẽ bị bắn chết. Cuối cùng chị phải nộp cho chúng 30.000 USD cùng với nhiều đồ trang sức để an toàn tính mạng.
Những cuộc đụng độ vũ trang giữa quân chính phủ và các phe nổi dậy khiến cho mọi đường phố trở nên hoang vắng tạo điều kiện cho bọn tội phạm lộng hành cướp phá những cửa hiệu kinh doanh. Syria thậm chí được coi là hình ảnh thu nhỏ của Iraq năm 2003, tình trạng bạo lực và sự đối đầu giáo phái nổi lên khắp nơi.
| Các chiến binh thuộc Quân đội giải phóng Syria (FSA) đang tuần tra trên đường phố Damascus. |
Trong suốt nhiều năm, chính quyền Tổng thống Bashar al-Assad và giới thương nhân giàu có dùng tiền bạc nuôi dưỡng các chiến binh dân quân gọi là Shabiha để giữ gìn an ninh trật tự đường phố. Nhưng khi những khoản tiền này không còn nữa do chính quyền gặp khó khăn về tài chính cũng như nhiều chủ doanh nghiệp bỏ ra nước ngoài thì lực lượng dân quân phải tự kiếm tiền bằng bạo lực để tồn tại.
Theo tổ chức nữ quyền "Phụ nữ bị vây hãm" có trụ sở đặt tại thủ đô Damascus, thì trong 15 tháng qua kể từ khi bắt đầu cuộc nội chiến đẫm máu nhằm lật đổ Tổng thống Bashar al-Assad, đã chính thức ghi nhận tới gần 1.000 nạn nhân của tội phạm cưỡng bức tình dục. Một vấn đề đáng hổ thẹn theo luân lý Hồi giáo, cũng là nạn tội ác xảy ra rất hạn hữu trong thời gian trước đây.
Trong nhiều trường hợp, hung thủ cưỡng hiếp phụ nữ là cựu thành viên Shabbiha, những người từng được giao trọng trách trấn áp tội phạm nhằm bảo đảm cuộc sống yên bình cho dân chúng. Nhưng Shabbiha không phải là tổ chức cá biệt duy nhất, giới quan sát ngoại quốc đã mục kích cảnh quân nổi dậy thuộc SNC nhân danh "vì tự do" đã đánh cắp xe hơi đắt tiền, cũng như tấn công các nhà hàng sang trọng ở Aleppo trong cơn hưng phấn thái quá.
Đa phần dân chúng Syria giữa bối cảnh nhiễu nhương này đều muốn tránh né xung đột, không ra mặt ủng hộ bất cứ phe phái nào bởi dễ trở thành nạn nhân của thế lực đối nghịch. "Làn sóng tội ác hoành hành theo cơ chế cá lớn nuốt cá bé, những người yếu thế luôn thua thiệt cả về mặt vật chất lẫn tinh thần", một nhà buôn phương Tây giấu tên hiếm hoi còn sót lại ở Damascus nhận định.
Bánh mì trong các cửa hiệu cũng bị cướp giữa ban ngày để đem bán ra chợ đen. Thậm chí, chiến binh phe nổi dậy cũng tham gia cướp ôtô và phá hủy một nhà hàng ở Aleppo, nơi binh lính chính phủ thường đến ăn uống. Tình hình cho thấy người dân Aleppo đang trở thành nạn nhân của phe nổi dậy lẫn chiến binh Shabiha của chính quyền Assad. Hur than thở: “Công lý thuộc về những kẻ cầm súng và thành phố Aleppo giờ đây giống như miền viễn tây ngày xưa của nước Mỹ
Bao Ngoc - Tổng Hợp từ Internet