Ông Trump có thể đang áp dụng chiến thuật 'siết thòng lọng' với Iran

Tổng thống Donald Trump những tuần qua đã nỗ lực thúc đẩy diễn biến tích cực với Iran, song không đạt được nhiều kết quả. Thay đổi trong cách tiếp cận của ông bắt đầu xuất hiện hôm 18/8, khi tuyên bố không có hoạt động ngoại giao nào diễn ra, thay vì khẳng định các cuộc đàm phán đang tiến triển tốt như trước đó.

"Lệnh phong tỏa đường biển đang được thực thi nghiêm ngặt. Eo biển Hormuz vẫn mở cửa và hoạt động bình thường, toàn bộ thủy lôi đã được gỡ bỏ hoặc kích nổ", ông viết trên mạng xã hội Truth Social.

Tổng thống Donald Trump trong sự kiện tại Nhà Trắng ngày 18/8. Ảnh: AP

CNN dẫn lời quan chức Mỹ giấu tên cho biết ông Trump đã chỉ đạo các đặc phái viên cấp cao ngừng đàm phán với Iran. Một nguồn tin thêm rằng quan chức Nhà Trắng gần đây thông báo với các đồng minh rằng họ sẽ chuyển hướng từ "giáng đòn mạnh vào Iran càng nhanh càng tốt" sang "siết thòng lọng dần dần".

Nỗ lực khôi phục kênh đối thoại với Tehran rơi vào bế tắc, cùng những câu hỏi về cái giá mà quân đội Mỹ phải trả cho chiến dịch nhằm vào Iran ngày càng gay gắt, dường như đã khiến Tổng thống Trump quyết định tránh xa cuộc xung đột này.

Các quan chức Mỹ cho biết Tổng thống Trump không hài lòng vì Iran không chịu nhượng bộ với những yêu cầu mà ông đưa ra. "Lãnh đạo Mỹ muốn chờ tới khi giới chức Iran phát tín hiệu sẵn sàng đạt thỏa thuận mà ông mong muốn rồi mới tái khởi động đàm phán", một người nói. 

Giới chức Iran nhiều lần bác bỏ thông tin "Tehran đang đàm phán trực tiếp với Washington". Ông Trump từng bày tỏ thái độ tức giận trước lời phủ nhận, cho rằng Iran câu giờ dù rất muốn dàn xếp qua các cuộc trao đổi kín.

Theo những nguồn tin am hiểu tình hình, lãnh đạo Mỹ cũng không hài lòng với các điểm chính trong thỏa thuận mà Iran cố gắng đạt được với Oman về quản lý eo biển Hormuz. Tổng thống Trump đã chỉ trích gay gắt và dọa không kích Oman, dù nước này là đối tác chiến lược của Mỹ trong nhiều năm qua.

Trong nội bộ Nhà Trắng, nhiều người lo ngại kế hoạch này có thể giúp Iran củng cố kiểm soát tuyến đường biển chiến lược. Một số quan chức Mỹ tin rằng Oman đang nghiêng về phía Iran trong quá trình đàm phán, thay vì đóng vai trò là bên trung gian. 

Tổng thống Trump cùng các quan chức cấp cao Mỹ cũng phản đối thu phí đối với tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz, trong khi phương án mà Iran và Oman đang thảo luận lại đề cập tới phí bảo vệ môi trường hoặc đảm bảo an ninh.

Các quan chức Mỹ cho biết nước này sẽ sớm áp đặt biện pháp trừng phạt cực kỳ cứng rắn lên Iran. Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth và các chỉ huy quân đội Mỹ khẳng định lực lượng tại Trung Đông đã sẵn sàng thực thi lệnh phong tỏa cảng biển Iran vô thời hạn.

Tổng thống Mỹ và đội ngũ cố vấn tin rằng áp lực kinh tế sẽ buộc Iran chấp nhận điều kiện do ông đưa ra để chấm dứt xung đột. Trong khi đó, các quan chức Iran cho rằng lãnh đạo Mỹ đang đối mặt áp lực chính trị về rút quân, dẫn đến tình trạng bế tắc hiện nay. 

Duy trì lực lượng Mỹ tại Trung Đông trong thời gian dài kỷ lục cũng đang dẫn đến nhiều chỉ trích nhằm vào quân đội Mỹ. Tổng thống Mỹ tuần trước cũng thừa nhận một số loại vũ khí tối tân đang có mức dự trữ không như mong muốn sau nửa năm chiến sự.

Tuy nhiên, ông tới nay vẫn phớt lờ những lời kêu gọi từ đảng Cộng hòa về tìm lối thoát cho xung đột, khẳng định bản thân không chịu áp lực về thời gian. Tổng thống Trump ngày 18/8 đăng bản đồ eo biển Hormuz kèm dòng chữ "lãnh thổ mới của Mỹ", động thái cho thấy không có dấu hiệu nào rằng Mỹ sẽ sớm rút quân.