Nhiều người Nhật Bản cảm thấy tuyệt vọng sau thảm họa ngày 11-3.
Tình trạng thanh niên tự tử trở thành mối quan ngại ngày càng tăng ở Nhật Bản. Theo Cục Cảnh sát quốc gia Nhật Bản (NPA), từ năm 1998, mỗi năm có hơn 30 nghìn người tự tử, tăng thêm mười nghìn so những năm trước. Năm 2011, số người tự tử tại Nhật Bản lên tới 30.651 người, năm thứ 14 liên tiếp vượt quá con số 30 nghìn người. Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), Nhật Bản xếp thứ bảy trong danh sách các nước có tỷ lệ tự tử cao nhất thế giới. Cuộc thăm dò dư luận do Chính phủ Nhật Bản thực hiện tháng 1 vừa qua với sự tham gia của ba nghìn người từ 20 tuổi trở lên cho thấy, có 23,4% số người được hỏi cho biết có ý định và từng nghĩ đến tự tử như một giải pháp, tăng 4,3% so cuộc khảo sát năm 2008. Những người ở độ tuổi 20 có ý định tự tử nhiều hơn các độ tuổi khác. 28,4% người trẻ tuổi từng muốn tìm đến cái chết. Tỷ lệ này ở độ tuổi 30 là 25%, 40 (27,3%), 50 (25,7%), 60 (20,4%) và hơn 70 (15,7%).
Nguyên nhân chủ yếu khiến những người ở độ tuổi 20 nghĩ đến giải pháp tiêu cực là họ thường xuyên phải chịu tổn thương tâm lý và gặp những cú sốc lớn về tình cảm. Nạn tự tử cũng là hệ quả của việc nhiều người Nhật Bản không tìm được việc làm trong bối cảnh nền kinh tế gặp nhiều khó khăn và những người đang làm việc thường chịu áp lực công việc quá cao, dẫn đến trầm cảm. Theo Chính phủ Nhật Bản, số người có việc làm trong tháng 1 ở mức 62,11 triệu người, giảm 480 nghìn người so cùng kỳ năm trước. Bên cạnh vấn đề kinh tế và việc làm, hoàn cảnh gia đình và vấn đề sức khỏe cũng là nguyên nhân dẫn đến tình trạng trên.
NPA cho rằng, tình hình kinh tế khó khăn sau trận động đất, sóng thần tháng 3-2011 là một trong những nguyên nhân trực tiếp khiến các vụ tự tử gia tăng đột biến hồi tháng 5-2011. Nhiều người thất vọng vì mất hết người thân và của cải. Nhiều nhà kinh doanh bị phá sản. Số người tự tử trong tháng 5-2011 là 3.375 người, tăng 21,2% so cùng kỳ năm trước. Trả lời câu hỏi thảm họa động đất, sóng thần năm 2011 đã thay đổi suy nghĩ và tình cảm của người dân như thế nào, phần đông số người được hỏi nói rằng, họ nhận thấy giá trị quan trọng của các mối quan hệ với người khác và sự cần thiết phải nỗ lực để bảo vệ bản thân và gia đình. 38,8% số người Nhật Bản được hỏi nói rằng họ chia sẻ với các thành viên trong gia đình, bạn bè và đồng nghiệp để vượt qua ý định tự tử; 38,6% tập trung vào công việc hoặc các sở thích; 18% dành thời gian nghỉ ngơi nhiều nhất có thể...
Chính phủ Nhật Bản ước tính, tình trạng tự tử và trầm cảm làm thiệt hại về kinh tế nước này khoảng 32 tỷ USD mỗi năm (số liệu công bố năm 2009). Chính phủ nước này đã thực hiện nhiều chiến dịch ngăn chặn nạn tự tử, trong đó có các sáng kiến như cung cấp dịch vụ tư vấn cho người thất nghiệp tại các trung tâm việc làm trên toàn quốc, thành lập các trung tâm hỗ trợ, tư vấn tâm lý, làm rào cản trên các tuyến đường sắt... Hiện nay, việc hỗ trợ người dân dễ dàng tiếp cận dịch vụ tư vấn tâm lý của các bác sĩ chuyên khoa được coi là giải pháp khả thi giúp người dân, nhất là thanh niên vượt qua những khó khăn, nhằm làm giảm tình trạng tự tử ở Nhật Bản.