Hành trình đưa CNN thành đế chế truyền thông của Ted Turner

Ted Turner, người sáng lập mạng lưới CNN và tạo ra mô hình tin tức truyền hình 24/7, qua đời ngày 6/5 ở tuổi 87. Sự ra đi của ông khép lại cuộc đời của một người tiên phong trong ngành truyền thông, trải qua nhiều biến cố tâm lý và gia đình.

Biến bi kịch thành động lực

Sinh năm 1938 ở Ohio (Mỹ), Ted Turner sớm sống tự lập tại các trường thiếu sinh quân. Ông đuổi khỏi Đại học Brown vì vi phạm nội quy ký túc xá. Năm 1963, ở tuổi 24, Turner tiếp quản công ty quảng cáo của gia đình sau sự kiện cha ông tự sát vì trầm cảm và nợ nần.

Tư liệu từ tờ Time và các cuộc phỏng vấn gia đình cho thấy cha ông (Ed Turner) chọn từ giã cuộc đời vì cho rằng bản thân đã đạt được hết các mục tiêu và cạn kiệt ý chí phấn đấu. Ted Turner sau đó đã hình thành triết lý sống "luôn đặt ra những mục tiêu không tưởng" để bản thân không bao giờ rơi vào vết xe đổ đó.

Ted Turner - người sáng lập CNN, qua đời ngày 6/5 ở tuổi 87. Ảnh: Reuters

Từ kinh doanh biển quảng cáo, ông chuyển sang truyền hình khi mua lại Channel 17 - đài UHF đang gặp khó khăn ở Atlanta. Ông áp dụng chiến lược phát sóng phim hài cũ và mua bản quyền thể thao và tự dẫn chương trình. Ted từng bước vực dậy tỷ suất người xem của đài này. Sau khi mua thêm hai đài độc lập tại Atlanta và Bắc Carolina, ông nâng cấp WTCG thành WTBS - một đài địa phương đầu tiên của Mỹ sử dụng công nghệ vệ tinh để truyền tín hiệu trên toàn quốc.

Quyết định biến các kênh truyền hình của mình thành đài phát tin tức 24/24h xuất phát từ thói quen cá nhân của Ted Turner. Khi đi làm về lúc 19h, các đài lớn đã phát xong bản tin tối. "Tôi hoàn toàn bỏ lỡ tin tức truyền hình và đoán nhiều người cũng rơi vào cảnh tương tự", ông nói.

Nhưng khi đó ý tưởng này bị coi là điên rồ. Thập niên 1970, thị trường truyền hình Mỹ bị thống trị bởi ABC, NBC và CBS, với bản tin tối chỉ kéo dài nửa giờ. Các nghiên cứu thị trường khi đó cho thấy nhu cầu xem tin tức liên tục là bằng không. Để dự án lên sóng, Turner bán đài truyền hình WRET ở North Carolina lấy 20 triệu USD làm vốn. Ông cho biết bản thân thường sử dụng đòn bẩy tài chính và duy trì hoạt động trên ranh giới mong manh giữa thành công và phá sản.

"Tôi chỉ muốn xem liệu chúng tôi có thể làm được không, giống như Christopher Columbus giăng buồm vào những vùng biển chưa được khám phá và không biết mình đang đi đâu, không chắc mình sẽ tìm thấy gì, nhưng ít nhất bạn cũng đang đi", Turner nói.

Turner phát biểu nhân dịp ra mắt của CNN vào ngày 1/6/1980. Ảnh: CNN

Từ "tin tức mì gà" đến báo chí thời gian thực

Ngày 1/6/1980, Cable News Network (CNN) chính thức lên sóng. Không có màn ra mắt hoành tráng, hai người dẫn chương trình Dave Walker và Lois Hart xuất hiện, lập tức đọc các tiêu đề nóng trong ngày.

"Chúng tôi sẽ không ngừng phát sóng trừ phi thế giới kết thúc. Chúng tôi sẽ đưa tin trực tiếp về ngày tận thế và đó sẽ là bản tin cuối cùng của chúng tôi", Ted Turner phát biểu trong ngày khai trương.

Để chuẩn bị cho bản tin cuối cùng này, Turner yêu cầu một ban nhạc quân đội chơi bài thánh ca Nearer, My God, to Thee (bản nhạc cuối cùng mà ban nhạc trên con tàu Titanic đã chơi khi con tàu dần chìm) và ghi hình để sẵn sàng phát sóng.

Nhưng 20 triệu USD là con số quá nhỏ để vận hành một mạng lưới truyền hình toàn quốc. Do thiếu tiền, thiết bị máy móc của đài những ngày đầu không phải là loại tối tân và thường xuyên bị ép hoạt động quá công suất.

Để tiết kiệm chi phí trả lương, Ted Turner tuyển dụng sinh viên mới ra trường và những người trẻ tuổi thiếu kinh nghiệm thực chiến. Hệ quả là nhân viên phải vừa làm vừa sửa sai trong một guồng quay không ngừng nghỉ. Hàng loạt lỗi ngớ ngẩn xảy ra trên sóng trực tiếp như vấp đĩa, rơi micro, mất tín hiệu đèn, hay việc lao công vô tư đi vào trường quay dọn thùng rác khi biên tập viên đang đọc tin.

Nhiều người trong ngành chế giễu CNN là "Chicken Noodle News" (Tin tức mì gà), ám chỉ đây là một sản phẩm ăn liền, rẻ tiền, chất lượng thấp và không có giá trị dinh dưỡng (tin tức), không đủ tầm để sánh với các bản tin buổi tối của ABC, NBC và CBS.

Tình thế thay đổi vào năm 1990 khi Chiến tranh Vùng Vịnh nổ ra. CNN là kênh truyền hình duy nhất phát trực tiếp diễn biến cuộc chiến. Cột mốc này chứng minh sức mạnh của báo chí thời gian thực. Năm 1991, tạp chí Time bình chọn Turner là Nhân vật của năm.

Tham vọng của Turner không dừng ở biên giới Mỹ. Năm 1982 sau một chuyến thăm Cuba, Turner phát hiện Chủ tịch Fidel Castro là khán giả trung thành của CNN. Ông nhận ra cơ hội đưa CNN ra toàn cầu. Ông bắt đầu ký kết các thỏa thuận phân phối, dẫn đến sự ra đời của CNN International vào năm 1985.

Người dẫn chương trình Christiane Amanpour nhận định Turner không chỉ tạo ra mạng lưới truyền hình toàn cầu đầu tiên mà còn mang đến cho công chúng ở nhiều quốc gia cơ hội mở rộng tầm mắt với thế giới bên ngoài.

Tiếp nối thành công, Turner mở rộng đế chế sang mảng giải trí. Giữa những năm 1980, ông mua lại thư viện hơn 4.000 bộ phim cũ của MGM, đồng thời tạo ra hàng loạt kênh truyền hình cáp đình đám như Turner Network Television (TNT), Turner Classic Movies (TCM) và Cartoon Network.

Năm 1996, Turner bán toàn bộ mạng lưới của mình cho Time Warner với giá gần 7,5 tỷ USD, tiếp tục giữ chức phó chủ tịch phụ trách mảng truyền hình cáp. Nhìn lại hành trình vươn lên từ những lời chế giễu, cựu CEO Turner Broadcasting Terry McGuirk khẳng định những gì Ted Turner làm được có tầm quan trọng không kém cuộc cách mạng Internet.

Ted Turner (bìa phải) trao đổi với người dẫn chương trình trước giờ phát sóng. Ảnh: CNN

Góc khuất đời tư và những năm tháng cuối đời

Ted Turner có 5 người con sau hai cuộc hôn nhân đầu. Năm 1991, ông kết hôn với diễn viên Jane Fonda. Hai người chia tay vào năm 2001. Jane Fonda cho biết lý do ly hôn là bà không muốn duy trì lối sống di chuyển liên tục qua 28 bất động sản của chồng. Việc ly hôn xảy ra cùng thời điểm Turner chứng kiến tập đoàn sáp nhập AOL - Time Warner báo cáo giảm giá trị tài sản 99 tỷ USD vào năm 2002. Ted Turner nói đây là giai đoạn khiến ông từng có ý định tự tử.

Từ năm 2003 đến 2006, ông lần lượt từ chức và mất quyền kiểm soát các công ty truyền thông do mình lập ra. Sau các biến cố, ông chuyển về sinh sống tại các trang trại và tập trung cho công tác từ thiện, môi trường. Ông đóng góp một tỷ USD cho Liên Hợp Quốc và phát triển đàn bò rừng tư nhân 51.000 con tại Bắc Mỹ.

Dù đánh mất quyền điều hành ở những năm cuối sự nghiệp, Ted Turner cho biết CNN vẫn là thành tựu lớn nhất đời ông.