Công sứ Nhật Suzuki khẳng định: “Trung Quốc cần biết rằng những căng thẳng mà họ đang tạo ra không chỉ là vấn đề của riêng Nhật mà của tất cả mọi quốc gia đang có quyền lợi về kinh tế, thương mại tại khu vực này”.
Nên đưa các tranh chấp lãnh thổ ra ICJ
Công sứ Suzuki nhận định, Trung Quốc thường không muốn quốc tế tham gia vào các cuộc xung đột lãnh thổ vì, theo ông, Trung Quốc cho rằng “nếu giải quyết song phương đơn lẻ với riêng Nhật Bản (tranh chấp Senkaku - ảnh) sẽ dễ dàng hơn”. Tuy nhiên, đây là thời đại toàn cầu và Trung Quốc không thể phát ngôn rằng: “Mỹ phải đứng ngoài”, vì Mỹ có quyền lợi rất lớn ở khu vực Đông Á với tư cách là một cường quốc thế giới không chỉ về quân sự mà còn về kinh tế, thương mại - ông Suzuki nói. “Ví dụ, Nhật cũng có quyền lợi tại biển Đông, dù không có xung đột lãnh hải nào tại đây. Nhưng Nhật muốn thúc đẩy tự do hàng hải. Nhật không muốn các tàu chở hàng của chúng tôi bị mắc kẹt, hoặc bị cản trở khi lưu thông tại khu vực hàng hải quan trọng này chỉ vì xung đột của Trung Quốc với một nước nào đó” - ông nói.
Ông Suzuki cũng xác nhận việc Nhật Bản đang chuẩn bị đưa tranh chấp đảo Takeshima/ Dokdo với Hàn Quốc ra Tòa án Công lý quốc tế (ICJ) lần thứ ba, dù Hàn Quốc luôn từ chối tham gia. Hai lần trước đó Nhật Bản đưa vụ việc ra ICJ là năm 1954 và 1962. “Theo một số nhà nghiên cứu, việc ra ICJ sẽ khiến tình hình thêm phức tạp. Nhưng Nhật Bản cho rằng, đây là cách để chứng tỏ quyền pháp lý của chúng tôi đối với hòn đảo. Theo tôi, các vấn đề tranh chấp lãnh thổ nên được đưa ra ICJ. Và đó là lý do mà Nhật Bản sẽ xúc tiến vụ việc” - ông nói.
26 triệu USD mua các đảo tại Senkaku
Liên quan đến tranh chấp đảo Senkaku (Trung Quốc gọi là Điếu Ngư), Hãng Thông tấn Nhật Kyodo cho biết, Chính phủ Nhật đã đồng ý bỏ ra 2,05 tỉ yen (26 triệu USD) để mua lại một số đảo không người ở tại Senkaku từ chủ sở hữu tư nhân là gia đình Kurihara. Theo Kyodo, hợp đồng cuối cùng sẽ được hoàn tất vào cuối tháng 9 này và khoản ngân sách cho việc mua đảo sẽ cần phải được nội các phê chuẩn - có thể trong 1 hoặc 2 tuần tới. Báo chí Nhật cho rằng, việc chính phủ mua đảo là nhằm chặn kế hoạch kích động nhằm phát triển các đảo của Thị trưởng Tokyo là Ishihara.
Tuy nhiên, Công sứ Suzuki cho biết “đàm phán vẫn đang diễn ra và hợp đồng chưa được ký kết”. Nhận định về phản ứng có thể xảy ra từ phía Trung Quốc, ông Suzuki cho rằng đây đơn thuần chỉ là sự chuyển quyền sở hữu chứ không phải việc các hòn đảo bất ngờ bị chuyển thành lãnh thổ của Nhật. “Đảo Senkaku là của Nhật Bản từ rất lâu đời và tôi không rõ Trung Quốc có thể tìm thấy lý do gì để phản đối hợp đồng này” - ông nói.
Phương Thủy